Ρεπορτάζ: Αλέξανδρος Λιτσαρδάκης | Φωτογραφίες; Παναγιώτης Ρόντος
«Πριν δέκα χρόνια η περιοχή ήταν τελείως χωριό. Περνούσε το κάρο και πουλούσε φρούτα». Περίπου από το 2017, σύμφωνα με τον Γιώργο, ιδιοκτήτη ακινήτου στην Πέραμο, η παραθαλάσσια περιοχη της Καβάλας άρχισε να προσελκύει ξένους αγοραστές, αρχικά κυρίως από τη Βουλγαρία.
Μαζί με τους αγοραστές αυξήθηκε και η τουριστική ζήτηση.
Την ίδια στιγμή, ακίνητα στην Ανατολική Μακεδονία προωθούνται απευθείας σε βουλγαρικό κοινό με ξένους ενδιάμεσους, συχνά χωρίς να αφήνουν κάποιο ψηφιακό αποτύπωμα.
Ο Βούλγαρος πελάτης βρίσκει το ελληνικό κατάλυμα μέσα από μια βουλγαρική εταιρεία ή από το Facebook, επικοινωνεί και πραγματοποιεί την κράτησή του σύμφωνα με τους όρους που αναγράφονται στην ιστοσελίδα.
Το NEWS 24/7 επισκέφθηκε την Πέραμο και αναζήτησε τα ίχνη των αδιαφανών κρατήσεων στην περιοχή.
Πόλος έλξης για τους Βαλκάνιους παραθεριστές
Η εγγύτητα στους Αμμόλοφους έχει κάνει τη Νέα Πέραμο ιδιαίτερα ελκυστική για παραθεριστική κατοικία αλλά και για βραχυχρόνια εκμετάλλευση.
«Υπάρχει περιθώριο κέρδους και υπάρχει και ζήτηση», λέει ο Γιώργος που από πέρυσι έχει βάλει το ακίνητο που αγόρασε ο παππούς του στη Booking. Μάλιστα, μας δίνει ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα για το πού έχουν φτάσει οι τιμές: «150 ευρώ το βράδυ. Δεν αξίζει, αλλά το παίρνουν».
Η φράση αποτυπώνει μια αγορά στην οποία η υψηλή ζήτηση επιτρέπει σε ιδιοκτήτες να ζητούν τιμές που ακόμη και άνθρωποι που δραστηριοποιούνται στην περιοχή θεωρούν δυσανάλογες με το προσφερόμενο κατάλυμα.
Η γεωγραφική εγγύτητα της Καβάλας με τη Βουλγαρία τροφοδοτεί μια ιδιαίτερα μεγάλη δεξαμενή επισκεπτών. Συνολικά το 2025 καταγράφηκαν περίπου 2,28 εκατ. αφίξεις ταξιδιωτών από τη Βουλγαρία στην Ελλάδα, σύμφωνα με στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος. Σχεδόν ένα εκατομμύριο ήταν ημερήσιοι επισκέπτες.
Ενοικιαζόμενα δωμάτια εκτός επίσημων καναλιών
Για τον Πρόεδρο Συνδέσμου των Ξενοδόχων της Καβάλας, Αντώνη Μιτζάλη, όμως, υπάρχει και μία δεύτερη, λιγότερο ορατή πλευρά αυτής της αγοράς: η τουριστική εκμετάλλευση κατοικιών που, όπως καταγγέλλει, πραγματοποιείται εκτός των επίσημων καναλιών.
Περιγράφει κατοικίες στις οποίες οι ένοικοι αλλάζουν από εβδομάδα σε εβδομάδα, χωρίς το ακίνητο να εμφανίζεται απαραίτητα στις γνωστές πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης.
Σύμφωνα με τον ίδιο, επαγγελματικοί φορείς της περιοχής έχουν απευθυνθεί και στην ΑΑΔΕ για αντίστοιχα φαινόμενα από το 2024.
Το NEWS 24/7 μελέτησε τα στοιχεία και επιχείρησε να αναζητήσει τέτοια καταλύματα σε ομάδες στο Facebook.
Η έρευνα εντόπισε ένα παράλληλο κανάλι διάθεσης καταλυμάτων στην Ελλάδα, το οποίο απευθύνεται κυρίως σε βουλγαρικό κοινό και λειτουργεί έξω από τις γνωστότερες διεθνείς πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης.
Σε… αναζήτηση καταλύματος
Μέσω των ομάδων στο Facebook – εντός των οποίων διαφημίζονται και δηλωμένα καταλύματα με εμφανές το ΑΜΑ τους – Βούλγαροι και Έλληνες προβάλλουν τα ακίνητα τους στην Πέραμο.
Το NEWS 24/7 επικοινώνησε με ένα από τα καταλύματα εκδηλώνοντας ενδιαφέρον για διαμονή.
Ο διαμεσολαβητής μας απέστειλε πληροφορίες και μια ιστοσελίδα που διαφημίζονται εκατοντάδες καταλύματα σε ελληνικούς τουριστικούς προορισμούς, με ιδιαίτερα έντονη παρουσία στην Ανατολική Μακεδονία και ειδικότερα στη Νέα Πέραμο, τη Νέα Ηρακλείτσα, την Παραλία Οφρυνίου και την Παραλία Κάριανης.
Στο πλαίσιο της έρευνας εξετάσαμε δειγματοληπτικά σειρά καταλυμάτων που διαφημίζονται στη Νέα Πέραμο Καβάλας.
Αναζητήσαμε τα ίδια ακίνητα σε Airbnb, Booking, Google Hotels/Maps και άλλες ιστοσελίδες κρατήσεων, χρησιμοποιώντας τόσο τα χαρακτηριστικά των καταλυμάτων όσο και τις φωτογραφίες τους: προσόψεις κτιρίων, μπαλκόνια, θέα, διαρρύθμιση, έπιπλα και άλλα αναγνωρίσιμα στοιχεία.
Για τα ακίνητα του δείγματος δεν κατέστη δυνατό να εντοπιστεί ασφαλής αντιστοίχιση με καταχώριση στις μεγάλες διεθνείς πλατφόρμες.
Παράλληλα, στις σελίδες των καταλυμάτων που εξετάσαμε στην ιστοσελίδα τους δεν εντοπίσαμε αναρτημένο Αριθμό Μητρώου Ακινήτου (ΑΜΑ) ή άλλο εμφανές ελληνικό αριθμό αδειοδότησης.
Η διαπίστωση αυτή δεν αρκεί από μόνη της για να αποδειχθεί ότι ένα κατάλυμα λειτουργεί παράνομα ή ότι δεν είναι δηλωμένο στην ΑΑΔΕ. Ένα ακίνητο μπορεί να είναι κανονικά εγγεγραμμένο στο Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Διαμονής χωρίς να εμφανίζεται στο Airbnb ή στο Booking.
Δημιουργεί, ωστόσο, ένα κρίσιμο ερώτημα: πώς ελέγχεται η νομιμότητα μιας βραχυχρόνιας μίσθωσης όταν η προβολή και η εύρεση του πελάτη πραγματοποιούνται μέσω μιας εταιρείας εγκατεστημένης σε άλλη χώρα και όχι μέσω των μεγάλων ψηφιακών πλατφορμών;
Το ερώτημα που απομένει να απαντηθεί δεν είναι αν τα συγκεκριμένα ακίνητα είναι «μαύρα» — κάτι που δεν προκύπτει από τα μέχρι τώρα στοιχεία — αλλά αν είναι καταχωρισμένα στο ελληνικό Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Διαμονής και με ποιον τρόπο δηλώνονται στην Ελλάδα οι μισθώσεις που πραγματοποιούνται μέσω του βουλγαρικού μεσάζοντα.
Ο βουλγαρικός μεσάζων
Πίσω από την ιστοσελίδα βρίσκεται μια βουλγαρική εταιρεία, με έδρα τη Σόφια και δυο βούλγαρους διαχειριστές. Οι δύο τους συμμετέχουν κατά 50% στην εταιρεία, ενώ συνδέονται και με παλαιότερο κοινό εταιρικό σχήμα στη Βουλγαρία.
Η ίδια η εταιρεία περιγράφει τον ρόλο της ως αυτόν του ενδιάμεσου.
Σύμφωνα με τους όρους χρήσης της ιστοσελίδας, παρέχει υπηρεσίες διαμεσολάβησης για βραχυχρόνιες μισθώσεις διαμερισμάτων, studio και κατοικιών στο εξωτερικό, φέρνοντας σε επαφή τους πελάτες της με τους ιδιοκτήτες των καταλυμάτων.
Σε ορισμένες μάλιστα από τις αγγελίες που εξετάσαμε αναφέρεται ρητά ότι η προκαταβολή για την κράτηση κατατίθεται απευθείας σε τραπεζικό λογαριασμό του ιδιοκτήτη. Η βουλγαρική εταιρεία, επομένως, δεν εμφανίζεται κατ’ ανάγκη ως ιδιοκτήτης ή εκμισθωτής των ακινήτων, αλλά ως ο ενδιάμεσος που διαθέτει τα ελληνικά καταλύματα στη βουλγαρική αγορά.
Έλεγχοι ΑΑΔΕ και Αρχής για το Ξέπλυμα Μαύρου Χρήματος
Ο Σύνδεσμος Ξενοδόχων Καβάλας είχε απευθυνθεί στην ΑΑΔΕ το 2024, και είχε καταθέσει ένα σχετικό υπόμνημα με ομάδες στο Facebook και ιστοσελίδες.
Το NEWS 24/7 απευθύνθηκε στην ΑΑΔΕ ζητώντας στοιχεία για τους ελέγχους που έχουν πραγματοποιηθεί από το 2024 στην Π.Ε. Καβάλας για βραχυχρόνιες μισθώσεις, τον αριθμό και το είδος των παραβάσεων που έχουν εντοπιστεί, καθώς και για τυχόν καταγγελίες επαγγελματικών φορέων σχετικά με αδήλωτη τουριστική εκμετάλλευση κατοικιών.
Παράλληλα, ζητήσαμε να διευκρινιστεί εάν και με ποιον τρόπο μπορούν να ελεγχθούν καταλύματα που διαφημίζονται αποκλειστικά μέσω Facebook groups και για τα οποία η κράτηση πραγματοποιείται απευθείας μέσω τηλεφώνου ή εφαρμογών όπως το Viber, χωρίς τη μεσολάβηση κάποιας γνωστής πλατφόρμας βραχυχρόνιας μίσθωσης.
Μέχρι και τη στιγμή της δημοσίευσης δε λάβαμε κάποια σχετική απάντηση.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν τέτοιες αγγελίες μπορούν να διασταυρωθούν με το Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Διαμονής, ώστε να εξακριβώνεται εάν το ακίνητο διαθέτει ΑΜΑ και εάν οι διαμονές δηλώνονται.
Ζητήσαμε, τέλος, στοιχεία για τυχόν στοχευμένους ελέγχους στη Νέα Πέραμο, την Παραλία Οφρυνίου και συνολικά την παραλιακή ζώνη της Καβάλας.
Το ενδιαφέρον για ακίνητα στην περιοχή έχει περάσει και από το μικροσκόπιο της Αρχής για το Ξέπλυμα Χρήματος.
Σύμφωνα με ενημέρωση από την Αρχή, από το 2023 έχουν ελεγχθεί τουλάχιστον τέσσερις περιπτώσεις, στις οποίες εξετάστηκε η προέλευση χρημάτων που συνδέονταν με σχετικές συναλλαγές.
Στις συγκεκριμένες υποθέσεις, ωστόσο, τα ποσά τελικά δικαιολογήθηκαν, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, και από τον έλεγχο δεν προέκυψε ζήτημα που να οδηγεί στη δέσμευσή τους.
Πηγή: news247.gr