O τουρισμός στη Βόρεια Ελλάδα ως… φτωχός συγγενής

Τα καραβάνια των… φτωχοτουριστών οι οποίοι κατακλύζουν τις ακτές και η διαφορά με την Αττική και τα νησιά του κεντρικού Αιγαίου

Η πολιτεία δεν ασχολείται με τους Ευζώνους και τους Κήπους επειδή το τουριστικό της ενδιαφέρον μονοπωλούν η Αττική και τα νησιά, ενώ τα καραβάνια των… φτωχοτουριστών από τα Βαλκάνια κατακλύζουν τις ακτές, μια εικόνα εντελώς διαφορετική με την Αττική και τα νησιά του κεντρικού Αιγαίου. Ο Γιώργος Μητράκης με άρθρο του στη voria.gr επιχειρεί να διαγνώσει τις παθογένειες του τουρισμού στη βόρεια Ελλάδα, επικεντρώνοντας στο γεγονός ότι δεν είναι τόσο αποδοτικός όσο λένε τα νούμερα.

Γράφει ο Γιώργος Μητράκης

Το ζευγάρι των Τούρκων, ένας άνδρας και μια γυναίκα στην ηλικία των 40-45 ετών, έφτασαν στη ρεσεψιόν ξενοδοχείου της Θεσσαλονίκης γύρω στη μία τα ξημερώματα του Σαββάτου. Είχαν ξεκινήσει από την Κωνσταντινούπολη στις 3 το μεσημέρι και υπολόγιζαν να δειπνήσουν στη Θεσσαλονίκη πριν να πέσουν για ύπνο και ξεκούραση, ώστε την επόμενη ημέρα να είναι σε… φόρμα και να ευχαριστηθούν το τριήμερο που είχαν στη διάθεσή τους για να κυκλοφορήσουν στην πόλη.

Δυστυχώς γι’ αυτούς η καθυστέρηση στη διέλευση του συνοριακού σταθμού των Κήπων ξεπέρασε τις 3 ώρες με αποτέλεσμα ένα ταξίδι έξι ωρών και πλησιάσει τις 10 ώρες και να τους χαλάσει -εν μέρει- τα σχέδια και τη διάθεση, αφού τα 600 και κάτι χιλιόμετρα είναι κουραστικά ακόμη και με το καλύτερο αυτοκίνητο. Ίσως γι’ αυτό την επομένη το πρωί αναζήτησαν τον διευθυντή του ξενοδοχείου και ζήτησαν να τους αφαιρεθεί από τον λογαριασμό η μία ημέρα από τις τέσσερις που είχαν κλείσει.

Έχοντας κατά νου όχι μόνο το συγκεκριμένο γεγονός, αλλά και αναλόγου τύπου περιστατικά, τα τελευταία χρόνια ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Θεσσαλονίκης ξέσπασε χθες κατά των υπευθύνων για να χερσαία σύνορα της χώρας. Αξιοποιώντας ρεπορτάζ της Voria.gr της περασμένης εβδομάδας για την τριτοκοσμική κατάσταση που επικρατεί στα συνοριακά περάσματα των Ευζώνων στον νομό Κιλκίς και των Κήπων στον Έβρο ζήτησε να υπάρξει μέριμνα για να ομαλοποιηθεί η κατάσταση, ώστε οι διελεύσεις να γίνονται γρήγορα. «Απείλησε», μάλιστα, ότι αν αναγκαστεί επανέλθει θα ανοίξει το στόμα του εξηγώντας τους λόγους αυτής της κακής κατάστασης με διευθύνσεις και ονόματα. Άλλωστε -λέμε εμείς- τα τελευταία επτά χρόνια οι φορείς του τουρισμού της βορείου Ελλάδος, ανάμεσά τους και η ΕΞΘ, θέτουν το πρόβλημα στους αρμοδίους, οι οποίοι, όμως, αν και (υποτίθεται ότι) δείχνουν κατανόηση στην πραγματικότητα κωφεύουν, αφού δεν έχουν κάνει τίποτε ουσιαστικό.

Ειδικά για τους Κήπους, όπου υπάρχουν τέσσερα φυλάκια, αλλά λειτουργούν τα δύο, το θέμα είναι ότι χρειάζονται περί τους 20 πρόσθετους υπαλλήλους από την άνοιξη έως το φθινόπωρο, ενώ η μόνιμη δικαιολογία είναι ότι θα κατασκευαστεί νέα γέφυρα ανάμεσα στην Ελλάδα και την Τουρκία και το πρόβλημα θα λυθεί. Μόνο που το συγκεκριμένο έργο αναμένεται να ολοκληρωθεί σε… κάποια χρόνια, διάστημα που θεωρείται κρίσιμο για την επισκεψιμότητα της Θεσσαλονίκης και της Βορείου Ελλάδος γενικότερα από τους Τούρκους.

Εν αναμονή των επόμενων δηλώσεων του κ. Μανδρίνου -διότι μετά βεβαιότητος εάν εννοεί όσα είπε χθες θα «υποχρεωθεί» να μιλήσει- ας προσπαθήσουμε να «μαντέψουμε» τι θα πει. Σε ποιους, δηλαδή, θα ρίξει την ευθύνη για το χάλι που υπάρχει διαχρονικά στις διόδους των χερσαίων συνόρων της χώρας, οι οποίες περιφρονούνται εντελώς από τους υπευθύνους του τουρισμού της χώρας. Ο λόγος της αδιαφορίας είναι βέβαιον ότι σχετίζεται με το γεγονός ότι εκ των πραγμάτων, αλλά και για την πολιτεία, ο τουρισμός της βορείου Ελλάδος θεωρείται δευτέρας διαλογής και δευτέρας κατηγορίας. Ως γνωστόν το βαρύ πυροβολικό του ελληνικού τουρισμού βρίσκεται στον νότο της χώρας.

Στην Αττική και στα νησιά, στην Κρήτη, στις Κυκλάδες, στα Δωδεκάνησα και στα Επτάνησα. Όλοι αυτοί οι προορισμοί, οι οποίοι υποδέχονται όχι μόνον τους περισσότερους, αλλά και τους πιο αναβαθμισμένους οικονομικά επισκέπτες από το εξωτερικό, εξυπηρετούνται κατά βάσιν από τις αεροπορικές συνδέεις και τα αεροδρόμια, όπου η κατάσταση είναι πολύ καλύτερη από τους συνοριακούς σταθμούς. Αντίθετα από τα χερσαία σύνορα περνούν -κυρίως κατευθυνόμενοι προς τη βόρεια Ελλάδα- κατά μεγάλη πλειοψηφία Βαλκάνιοι επισκέπτες, συμπεριλαμβανομένων και των Τούρκων.

Ειδικά το καλοκαίρι πρόκειται για τα καραβάνια των… φτωχοτουριστών οι οποίοι κατακλύζουν τις ακτές της βορείου Ελλάδος με δανεικά ή νοικιασμένα αυτοκίνητα μεγάλου κυβισμού, τα οποία σε πολλές περιπτώσεις είναι φορτωμένα ακόμη και με τα νερά που θα πιει η οικογένεια στη διαμονή της σε κάποιο δωμάτιο της Χαλκιδικής, της Ασπροβάλτας, της Πιερίας και της Θάσου.

Το πρόβλημα της χαμηλής ποιότητας και της περιορισμένης οικονομικής εισφοράς του οδικού τουρισμού στη βόρεια Ελλάδα είναι γνωστό, καταγραμμένο και πρέπει να αντιμετωπιστεί με την προσέλκυση -έστω σε κάποιον βαθμό- αναβαθμισμένων επισκεπτών. Άλλωστε τόσο η φυσική ομορφιά, που είναι εξαιρετική, όσο και οι υψηλού επιπέδου τουριστικές υπηρεσίες, που παρέχονται σε πολλές περιπτώσεις στη βόρεια Ελλάδα, αξίζουν αυτήν την αναβάθμιση. Αλλά μέχρι να συμβεί δεν υπάρχει λόγος η προσπάθεια που γίνεται στον τουρισμό της βορείου Ελλάδος να υπονομεύεται από την ίδια την πολιτεία. Διότι μέχρι σήμερα αυτή είναι η πελατειακή βάση μιας μεγάλης περιοχής της χώρας, το εισόδημα της οποίας σε πολύ μεγάλο βαθμό εξαρτάται από τον τουρισμό, άρα από τη συγκεκριμένη πελατεία.

Όπως επισημαίνει έμπειρος τουριστικός παράγοντας της Θεσσαλονίκης, στις ουρές που σχηματίζονται στους Κήπους και στους Ευζώνους δεν θα στηθεί ποτέ κάποιος από τους οικονομικά εύρωστους επισκέπτες της Αθήνας και των νησιών, οπότε επί της ουσίας η πολιτεία δεν νιώθει την πίεση που είναι απαραίτητη για να κινητοποιηθεί και να βελτιώσει την κατάσταση. Διότι -λέμε εμείς- χωρίς πίεση ορισμένα ζητήματα δεν προχωρούν, ακριβώς στη λογική τού «μωρό που δεν κλαίει δεν τρώει».

Και είναι πραγματικά κρίμα, διότι ειδικά τα τελευταία χρόνια λόγω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας διατέθηκαν πολλά λεφτά για τη βελτίωση βασικών υποδομών της χώρας, χωρίς όμως να αγγίξουν τους προβληματικούς συνοριακούς σταθμούς της χώρας. Τουλάχιστον οι δίοδοι από και προς τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία (Προμαχώνας κλπ.), αν και επίσης δεν έχουν εκσυγχρονιστεί, δεν βρίσκονται στο κάδρο. Όχι επειδή έκανε κάτι το ελληνικό κράτος, αλλά λόγω Ευρωπαϊκής Ένωσης, που επιβάλλει την απρόσκοπτη διέλευση των Βούλγαρων και των Ρουμάνων πολιτών.

Το πρόβλημα των περιφερειακών ανισοτήτων στην Ελλάδα είναι έντονο και η περίπτωση των χερσαίων συνοριακών διελεύσεων είναι ένα πολύ σοβαρό σύμπτωμα αυτής της άρρωστης κατάστασης. Διότι -όπως λένε αυτοί που γνωρίζουν- η βελτίωση στο συγκεκριμένο πεδίο δεν απαιτεί πολλά χρήματα ούτε συγκλονιστική κινητοποίηση ούτε καν ιδιαίτερο… μυαλό. Δεν γίνεται μάλλον επειδή το θέμα βρίσκεται πολύ χαμηλά στη λίστα των προτεραιοτήτων της χώρας. Αν βρίσκεται στη σχετική λίστα δηλαδή.