Βροχή διαττόντων: Τί ώρα και πώς μπορούμε να απολαύσουμε το εντυπωσιακό φαινόμενο

Πρακτικές συμβουλές για την παρατήρηση των Περσείδων και τα ιδανικά σημεία

Η ετήσια βροχή διαττόντων ή αλλιώς η νύχτα των Περσείδων κορυφώνεται στις 12 και 13 Αυγούστου 2026, σε μια χρονιά όπου η Σελήνη δεν θα επηρεάσει την ορατότητα του φαινομένου, σύμφωνα με σχετικές ανακοινώσεις.

Για το 2026, η International Meteor Organization εκτιμά ότι ένας παρατηρητής σε σκοτεινή, αγροτική περιοχή μπορεί να περιμένει περίπου 30 έως 50 Περσείδες την ώρα στο μέγιστο της δραστηριότητας.

Από πού προέρχονται οι Περσείδες
Οι Περσείδες δεν είναι άστρα που πέφτουν, αλλά μικροσκοπικά σωματίδια σκόνης και υλικού που έχει αφήσει πίσω του ο κομήτης 109P/Swift-Tuttle κατά τις διελεύσεις του από το εσωτερικό Ηλιακό Σύστημα.

Η Γη διασχίζει ετησίως αυτή τη ζώνη υπολειμμάτων. Όταν τα σωματίδια εισέρχονται στην ατμόσφαιρα με ταχύτητα περίπου 59-60 χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο, θερμαίνουν και ιονίζουν τα αέρια της ανώτερης ατμόσφαιρας, δημιουργώντας τις σύντομες φωτεινές γραμμές που αποκαλούμε «πεφταστέρια».

Ο Swift-Tuttle ολοκληρώνει μια περιφορά γύρω από τον Ήλιο κάθε 133 χρόνια. Η τελευταία του διέλευση έγινε το 1992, ενώ η επόμενη αναμένεται το 2125. Ο πυρήνας του εκτιμάται ότι έχει διάμετρο περίπου 26 χιλιόμετρα.

Το όνομα «Περσείδες» προέρχεται από τον αστερισμό του Περσέα, όπου βρίσκεται το ακτινοβόλο σημείο ή radiant. Παρόλα αυτά, τα μετέωρα μπορούν να εμφανιστούν σε οποιοδήποτε σημείο του ουρανού.

Η καλύτερη ώρα για παρατήρηση στην Ελλάδα
Για την Ελλάδα, οι καλύτερες νύχτες είναι αυτή της 12ης προς 13η Αυγούστου και, ως εναλλακτική, η 13η προς 14η Αυγούστου. Η δραστηριότητα ξεκινά από αργά το βράδυ, όμως κορυφώνεται μετά τα μεσάνυχτα και ιδίως πριν την αυγή, όταν ο Περσέας βρίσκεται υψηλότερα στον βόρειο ουρανό και η Γη «βλέπει» περισσότερο προς το ρεύμα των σωματιδίων του κομήτη.

Ένα πρακτικό πρόγραμμα για τους παρατηρητές στην Ελλάδα είναι να βρεθούν σε σκοτεινό σημείο από τις 00:30 έως τις 04:30, με το μεγαλύτερο ενδιαφέρον να εντοπίζεται στο δεύτερο μισό της νύχτας.

Δεν απαιτείται να περιμένει κανείς να ανατείλει ο Περσέας για να ξεκινήσει η παρατήρηση. Τα μετέωρα διασχίζουν οποιοδήποτε τμήμα του ουρανού και συνιστάται να έχει κάποιος όσο το δυνατόν μεγαλύτερο οπτικό πεδίο.

Ιδανικά, το σημείο παρατήρησης πρέπει να βρίσκεται μακριά από δρόμους, ξενοδοχεία, οικισμούς και άλλες πηγές φωτός. Ένας ανοιχτός χώρος με ανεμπόδιστο ορίζοντα είναι προτιμότερος από ένα σημείο μέσα σε δάσος ή ανάμεσα σε ψηλά κτίρια.

Η θάλασσα μπορεί επίσης να προσφέρει εξαιρετικό σκοτεινό ορίζοντα, αρκεί να αποφεύγονται τα φώτα από παραθαλάσσιους οικισμούς, λιμάνια ή πλοία.

Πρακτικές συμβουλές για την παρατήρηση
Δεν χρειάζεται τηλεσκόπιο ή κιάλια. Αντίθετα, το γυμνό μάτι είναι το καλύτερο «όργανο» για την παρατήρηση των Περσείδων, καθώς τηλεσκόπια περιορίζουν το οπτικό πεδίο.

Αφού φτάσετε στο σημείο παρατήρησης, απαιτούνται περίπου 20 έως 30 λεπτά για να προσαρμοστούν τα μάτια στο σκοτάδι. Η χρήση κινητού τηλεφώνου μπορεί να μειώσει την ευαισθησία των ματιών, οπότε καλό είναι να αποφεύγεται κατά τη διάρκεια της παρατήρησης. Αν χρησιμοποιείται κινητό για αστρονομικό χάρτη, η φωτεινότητα να είναι χαμηλή και να επιλέγεται λειτουργία κόκκινου φωτισμού, εφόσον υπάρχει.

Προς τα πού να κοιτάξετε
Ο Περσέας βρίσκεται στον βόρειο ουρανό και ανεβαίνει ψηλότερα όσο προχωρά η νύχτα. Για να τον εντοπίσετε, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε εφαρμογή αστρονομικού χάρτη ή να βρείτε την Κασσιόπη με το χαρακτηριστικό σχήμα “W”, καθώς ο Περσέας βρίσκεται κοντά της.

Δεν χρειάζεται να κοιτάτε αποκλειστικά προς τον Περσέα. Τα μετέωρα εμφανίζονται σε ολόκληρο τον ουρανό, με τις εντυπωσιακότερες τροχιές να διακρίνονται συχνά μακριά από το radiant.

Μια καλή πρακτική είναι να κοιτάζετε ψηλά, περίπου στη μέση μεταξύ ορίζοντα και ζενίθ, ώστε να καλύπτετε όσο το δυνατόν μεγαλύτερη περιοχή.

Ζωντανή μετάδοση από τη NASA
Η NASA θα μεταδώσει ζωντανά το φαινόμενο μέσω του καναλιού της στο YouTube, με την έναρξη της μετάδοσης να έχει προγραμματιστεί για τα μεσάνυχτα της 13ης Αυγούστου, ώρα Ανατολικής Ακτής των ΗΠΑ.

Οι εικόνες θα προέρχονται από κάμερες του Automated Lunar and Meteor Observatory (ALaMO) στο Marshall Space Flight Center, το οποίο φέτος συμπληρώνει 20 χρόνια λειτουργίας, καθώς και από τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.

*Πηγή: tanea.gr